Αμυγδαλεκτομή
Αμυγδαλεκτομή ονομάζεται η επέμβαση αφαίρεσης των παρίσθμιων αμυγδαλών που βρίσκονται στη στοματική κοιλότητα. Η αμυγδαλές είναι λεμφικός ιστός, τμήμα του ανοσοποιητικού μας συστήματος, που όμως μετά το 5ο ηλικιακό έτος δεν παρουσιάζουν καμία χρησιμότητα. Σε ορισμένες περιπτώσεις, οι αμυγδαλές μεγεθύνονται και προκαλούν αποφρακτικά συμπτώματα στα παιδιά.
Οι συχνές λοιμώξεις των αμυγδαλών μπορούν να προκαλέσουν την υπερτροφία τους, ενώ αν το μικρόβιο δεν εκριζωθεί με επιτυχία προκαλείται το φαινόμενο της χρόνιας/υποτροπιάζουσας αμυγδαλίτιδας. Προβλήματα με τις αμυγδαλές μπορεί να έχουν άνθρωποι όλων των ηλικιών. Παρακάτω αναφέρονται οι απόλυτες και σχετικές ενδείξεις αφαίρεσης αμυγδαλών σε παιδιά και ενήλικες.
Αποφρακτικά αίτια:
- Υπερπλασία των αμυγδαλών που προκαλεί απόφραξη της αναπνευστικής οδού
- Αποφρακτική υπνική άπνοια, έντονο ροχαλητό, συχνές αφυπνίσεις τη νύχτα
- Χρόνια αναπνοή από το στόμα
- Φτωχή επίδοση στην εργασία/σχολείο, συνεχής κόπωση και υπνηλία την ημέρα, προβλήματα συμπεριφοράς
- Διαταραχές της ομιλίας που οφείλονται στις διογκωμένες αμυγδαλές
- Προβλήματα στην κατάποση (δυσκαταποσία)
- Καθυστέρηση της σωματικής ανάπτυξης και της αύξησης βάρους του παιδιού
- Διαταραχές στην ανάπτυξη του προσώπου και της γνάθου του παιδιού
Φλεγμονώδη αίτια:
- Συχνές και βαριές λοιμώξεις που σχετίζονται με συχνή λήψη αντιβιοτικών και κακή ποιότητα ζωής
- Επαναλαμβανόμενα επεισόδια αμυγδαλίτιδας κάθε έτος ή τα περισσότερα έτη. Τα επεισόδια αμυγδαλίτιδας πρέπει να εμφανίζουν κάποιο/α από τα παρακάτω:
- Έντονο πονόλαιμο με πυρετό >38,3°C
- Διογκωμένοι λεμφαδένες στον λαιμό μεγέθους >2cm
- Λευκό επίχρισμα αμυγδαλών
- Θετική καλλιέργεια για πυογενή στρεπτόκοκκο
Άλλα αίτια:
- Ιστορικό περιαμυγδαλικού ή παραφαρυγγικού αποστήματος
- Συχνές αιμορραγίες των αμυγδαλών
- Υποψία κακοήθειας στις αμυγδαλές
- Επιβαρυμένη υγεία, αναπνευστικές, καρδιαγγειακές ή άλλες σοβαρές παθήσεις
- Σύνδρομο PFAPA
- Πολύ βαριά επεισόδια αμυγδαλίτιδας
- Ιστορικό αλλεργικών αντιδράσεων σε αντιβιοτικά
- Έντονη κακοσμία στόματος που δημιουργεί διαπροσωπικά προβλήματα
Τι πρέπει να γνωρίζω πριν και μετά;
Πριν την επέμβαση, ο ενδιαφερόμενος θα υποβληθεί σε έναν στοιχειώδη προεγχειρητικό έλεγχο ο οποίος μπορεί να γίνει μέχρι και λίγες ώρες πριν το χειρουργείο. Η επέμβαση γίνεται με ολική αναισθησία, διάρκειας περίπου 30 λεπτών και με τις σύγχρονες μεθόδους είναι σημαντικά πιο αναίμακτη σε σχέση με το παρελθόν.
Μετά το χειρουργείο, ο ασθενής θα χρειαστεί να νοσηλευτεί την ίδια ημέρα και θα πάρει εξιτήριο την επόμενη. Χορηγούνται αντιβιοτικά και αναλγητικά για 1 εβδομάδα και αποχή από επαγγελματικές υποχρεώσεις για τουλάχιστον 4 ημέρες. Οι χειρωνακτικές εργασίες και οι αθλητικές δραστηριότητες πρέπει να αποφεύγονται για 2-3 εβδομάδες προς αποφυγή του κινδύνου αιμορραγίας.
Η μετεγχειρητική αιμορραγία είναι σπάνια αλλά σοβαρή επιπλοκή και εμφανίζεται συχνότερα την 1η και 8η ημέρα μετά την επέμβαση. Αν ο ασθενής δει ζωηρό αίμα στο στόμα του, καλό είναι πιπιλίσει 2-3 παγάκια και να ενημερώσει τον γιατρό του.
Σημαντικό είναι το άτομο να μπορεί να έχει πρόσβαση σε νοσοκομείο τις πρώτες 10 ημέρες μετά το χειρουργείο. Τόσο η επούλωση του τραύματος όσο και η αποφυγή αιμορραγίας επιτυγχάνεται με την λήψη κρύων τροφών και ροφημάτων.
Η δυνατότητα του ατόμου να φάει είναι πολύ σημαντική για την ομαλή μετεγχειρητική αποκατάσταση του και δεν θα πρέπει να αποφεύγεται λόγω πόνου (γιαυτό άλλωστε χορηγούνται τα παυσίπονα). Η διατροφή ξεκινάει με κρύες και υδαρείς τροφές για δυο ημέρες, που γίνονται πιο συμπαγείς και πολτώδεις τις επόμενες έως την επιστροφή του χειρουργημένου στο φυσιολογικό του διαιτολόγιο.
Σε τι αλλάζει η αμυγδαλεκτομή για ενήλικες;
Η χειρουργική μέθοδος της αμυγδαλεκτομής είναι η ίδια σε ενήλικες και παιδιά. Η μόνη διαφορά είναι ότι στους ενήλικες χρησιμοποιούνται περισσότερο συχνά τεχνικές που σταματούν την αιμορραγία καθώς τα αγγεία του ενήλικα είναι μεγαλύτερα, πιο ανεπτυγμένα και άρα φέρουν περισσότερο αίμα. Η τεχνική της μερικής αφαίρεσης ή σμίκρυνσης των αμυγδαλών έχει σήμερα καταργηθεί και θεωρείται μη αποτελεσματική.
Υπάρχει αλλαγή φωνής;
Σε ορισμένες περιπτώσεις υπερτροφίας των αμυγδαλών, μπορεί η φωνή να είναι κάπως πιο βαριά καθώς επηρεάζεται το ‘’αντηχείο’’ της στοματικής κοιλότητας. Με την αφαίρεση των αμυγδαλών, η φωνή θα επιστρέψει στη φυσιολογική της χροιά, χωρίς τραγική αλλαγή ή υπερβολική αλλοίωση και λέπτυνσή της.
Ποια η διαδικασία της επέμβασης;
Η επέμβαση είναι απλή, γρήγορη και τα βήματά της είναι πάντα τα ίδια. Υπάρχουν ωστόσο αρκετές τεχνικές και ο κάθε χειρουργός επιλέγει αυτή που του ταιριάζει περισσότερο ή γνωρίζει καλυτερα, χωρίς να υπάρχει διαφορά στο αποτέλεσμα, στον μετεγχειρητικό πόνο ή στην συχνότητα επιπλοκών. Οι πιο δημοφιλείς τεχνικές είναι:
- Ψυχρή μέθοδος (ψαλίδι και ράμματα)
- Χρήση μονοπολικής ή διπολικής διαθερμίας
- Χρήση laser ή coblation
- Αμυγδαλεκτομή με υπερήχους (harmonic scalpel)
- Αμυγδαλεκτομή με ραδιοσυχνότητες
Ποιο το κόστος; Είναι προσιτές οι τιμές;
Το κόστος και οι τιμές είναι ανάλογα την περίπτωση και την κατάσταση του ασθενούς. Για να ενημερωθείτε για το πόσο κοστίζει η επέμβαση, παρακαλώ επικοινωνήστε μαζί μας και ο ιατρός θα λύσει κάθε σας απορία.
Η αιμορραγία είναι η σημαντικότερη επιπλοκή της αμυγδαλεκτομής, αν και δεν είναι συνηθισμένη. Μπορεί να συμβεί τις πρώτες ώρες ή αργότερα, κατά την αποκόλληση των εσχαρών, συνήθως εντός των πρώτων δύο εβδομάδων. Αν δείτε φρέσκο αίμα στο σάλιο ή αιμορραγία από το στόμα, απευθυνθείτε άμεσα σε εφημερεύον νοσοκομείο. Η αποφυγή σκληρών τροφών και έντονης προσπάθειας μειώνει τον κίνδυνο.
Τις πρώτες ημέρες προτιμώνται υγρά και μαλακές, δροσερές τροφές: γιαούρτι, παγωτό, κρέμα, πουρές, χυλός και σούπες σε θερμοκρασία δωματίου. Αποφεύγονται τα ζεστά, τα πικάντικα, τα όξινα και οτιδήποτε σκληρό ή τραγανό μπορεί να τραυματίσει την περιοχή. Η καλή ενυδάτωση είναι σημαντική. Η μάσηση, όταν γίνεται ανεκτή, βοηθά την επούλωση και η δίαιτα διευρύνεται σταδιακά.
Χρειάζεται ανάπαυση για αρκετές ημέρες, καθώς ο πόνος στον λαιμό και στα αυτιά είναι εντονότερος στις πρώτες μέρες και μπορεί να παραταθεί έως και δύο εβδομάδες. Τα παιδιά επιστρέφουν στο σχολείο όταν τρώνε και πίνουν κανονικά και δεν χρειάζονται συχνά παυσίπονα. Οι ενήλικες συνήθως χρειάζονται περισσότερο χρόνο. Η γυμναστική και η άρση βαρών αποφεύγονται μεγαλύτερο διάστημα.
Με προγραμματισμένη λήψη παυσίπονων σε σταθερά ωράρια και όχι μόνο όταν ο πόνος γίνει έντονος. Χορηγούνται τα φάρμακα που θα σας δοθούν γραπτώς, ενώ αποφεύγονται σκευάσματα που επηρεάζουν την πήξη χωρίς ιατρική οδηγία. Βοηθούν επίσης τα κρύα ροφήματα, η καλή ενυδάτωση και η ξεκούραση. Ο πόνος στα αυτιά είναι αντανακλαστικός και δεν σημαίνει ωτίτιδα.
Ναι, η αμυγδαλεκτομή γίνεται με γενική αναισθησία, τόσο σε παιδιά όσο και σε ενήλικες, ώστε ο αεραγωγός να προστατεύεται και η επέμβαση να γίνει με ασφάλεια και ακρίβεια. Προηγείται προεγχειρητικός έλεγχος και εκτίμηση από αναισθησιολόγο, με οδηγίες για νηστεία και για φάρμακα. Ο χρόνος του χειρουργείου είναι σύντομος και οι περισσότεροι ασθενείς εξέρχονται την ίδια ή την επόμενη ημέρα.
Δεν υπάρχει αυστηρό όριο. Η απόφαση δεν βασίζεται στην ηλικία αλλά στις ενδείξεις: συχνές υποτροπιάζουσες αμυγδαλίτιδες, αποφρακτική άπνοια ύπνου, δυσκολία στην κατάποση ή επιπλοκές όπως το περιαμυγδαλικό απόστημα. Γίνεται με ασφάλεια και σε μικρά παιδιά όταν κρίνεται απαραίτητη, καθώς και σε ενήλικες, όπου όμως η ανάρρωση είναι συνήθως πιο επώδυνη και παρατεταμένη.
Οι αμυγδαλές αποτελούν μέρος του λεμφικού ιστού, δεν είναι όμως το μοναδικό αμυντικό όργανο. Ο οργανισμός διαθέτει εκτεταμένο δίκτυο λεμφικού ιστού που αναλαμβάνει τον ρόλο τους. Στην πράξη τα παιδιά που χειρουργούνται με σαφείς ενδείξεις συνήθως αρρωσταίνουν λιγότερο, γιατί απομακρύνεται μια χρόνια εστία φλεγμονής. Η επέμβαση προτείνεται μόνο όταν τα οφέλη υπερτερούν, μετά από αξιολόγηση.